>
you're reading...
OHA, Ortadoğu Haber Ajansı

Ahmedinejad Pazartesi günü Türkiye’ye geliyor: İsrail’le kriz yaşayan bir Türkiye Ortadoğu’da etkili olabilir mi?

ahmedinejat-erdoğanİran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın yaptığı davete olumlu yanıt verdi. Pazartesi günü özel bir uçakla Konya’ya gelecek olan İran Cumhurbaşkanı Ahmedinejad, Şeb-i Arus törenlerini izledikten sonra aynı gün Türkiye’den ayrılacak.
Birkaç yıl önce “arabulucu” olarak ortaya çıktığı Ortadoğu sahnesinde, şimdi Türkiye kendisi arabuluculara ihtiyaç duyan bir ülke hâline geldi. Suriye’den gelecek bir saldırıya karşı güney sınırında NATO’nun Patriotlar’ı yerleştirilmekte. Türkiye hükümeti Irak semalarında uçamıyor. Bağdat yönetimi, Enerji Bakanının uçağının Erbil’e inmesine izin vermiyor. Peki, neden böyle bir değişim yaşanıyor? Türkiye Ortadoğu’da eski etkisini niye sürdüremiyor? AK Parti hükümeti nerede hata yapıyor? Türkiye’nin hangi politikası Ortadoğu’yu rahatsız ediyor? Suriye, Irak, İran gibi Şii ülkelerle sorunlu, Suudi Arabistan, Mısır, Katar gibi Sünni ülkelerle dost olmamız tesadüf mü? Türkiye neden Suriye’de ve Irak’ta bu kadar derinlemesine taraf oluyor? İsrail’le, İran’la, Rusya’yla ilişkiler ne durumda? Patriotlar’ın Türkiye’ye gelmesi İran’la ilişkileri zorlaştıracak mı? Suriye’ye askerî bir müdahale olacak mı? Bütün bu soruları, Taraf gazetesinden Neşe Düzel, emekli büyükelçi Temel İskit’e sordu. Alıntılar:
“[…] Türkiye bir Ortadoğu ülkesi değil mi?
Coğrafi olarak olabilir ama Türkiye birikimiyle bir Ortadoğu ülkesi değil. Zaten bu gerçek, Filistin meselesi gibi sınavlar başlayınca ortaya çıktı. Filistin meselesinde büyük rol oynayacağını düşünen Türkiye bir ara rol oynadı ama bu arabuluculuk rolünü bir Ortadoğu ülkesi olarak oynamadı. Türkiye bu rolü, hem İsrail’in hem de Arapların dostu olan bir Batılı ülke olarak oynayabildi. Şimdi ise Türkiye bu arabuluculuk rolünü artık oynayamıyor.
erdogan_fezPeki, Türkiye Ortadoğu’da kendini hâlâ etkili ve önemli zannediyor mu?
Zannetmeye çalışıyor ama gerçeklerle de yüzleşmeye başladı. Mesela Hamas’la İsrail arasındaki Gazze ateşkesinde biz bütün iddialarımıza rağmen sahnede baş aktör olamadık. Başrolü Mısır aldı. Hamas’la Filistin Yönetimi arasındaki ilişkide de rol oynamaya kalktık ama çok etkisiz olduk.
İsrail’le kriz yaşayan bir Türkiye Ortadoğu’da etkili olabilir mi?
Olamaz. Başbakan ve Dışişleri Bakanı, Türkiye’nin oyun kurucu olarak İsrail’e hiç ihtiyacının olmadığını, Arap ve Sünni desteğin yeteceğini ve Türkiye’nin bölgenin hâkimi ve oyun kurucusu olacağını zannettiler. Ama Türkiye oyun kurucu olamadı. Aslında Başbakan’ı Arap sokağı ve bazı Sünni yöneticiler de yanılttı. Arap halkı, İsrail’e “one minute” dedikten sonra Başbakan’ı çok alkışladı. Hükümet, imkânların ve gerçeğin ötesinde bir dış politika izledi. Türkiye’nin Ortadoğu’da gücünü ve liderlik rolünü çok abarttı. Bölgede oynayabileceğimiz rolden ötesini oynamaya kalktı.
erdonejatTürkiye birkaç yıl önce Ortadoğu’da bütün ülkeler arasında arabuluculuk yapabilecek bir konuma sahipti. Şu anda neredeyse bütün güney komşularımızla sorunluyuz. Hatta hasımız. Neden böyle bir değişim yaşandı?
Böyle bir değişim yaşandı çünkü biz sadece gücümüzü çok abartmadık. Biz bölge ülkeleri arasında da taraf tuttuk. Adımlarımızı hep Sünni cepheden yana attık. Oysa dış politikada taraf olan arabulucu olamaz! Nitekim Türkiye, demokrasisi, AB adaylığı ve Batı dünyasına mensubiyetiyle bölgede özel bir konuma sahipken, taraf tutarak, bu özel konumunu kendi eliyle eritmeye başladı. Ortadoğu’da “namuslu arabulucu” olma rolünü yıprattı.
Türkiye en büyük hatayı nerede yaptı?
Suriye’de ve Irak’ta yaptı. Irak’ın iç politikasına karıştı, seçimlerde Maliki’ye cephe aldı. Onun Sünni rakibini destekledi ve Bağdat’la arayı bozdu. Suriye’de ise büyük bir telaşla davrandı. Esad’ın iktidardan gitmesi için bir nevi militan gibi davrandı. Esad’ı çok uyarmış olsa da Türkiye kendini, gücünün ötesinde kâdir hissetti. Erdoğan zannetti ki, Esad küçük kardeşi ve onun lafını dinleyecek. Aslında Türkiye, Suriye’yi yanlış tahlil etti. Suriye’de işin Esad’da bittiğini sandı, oradaki rejimin yapısını doğru tahmin edemedi.”
Temel İskit’in Diplomasi Tarihi, Teorisi, Kurumları ve Uygulaması kitabının genişletilmiş dördüncü baskısı Bilgi Üniversitesi Yayınları’ndan çıktı.

Reklamlar

Tartışma

One thought on “Ahmedinejad Pazartesi günü Türkiye’ye geliyor: İsrail’le kriz yaşayan bir Türkiye Ortadoğu’da etkili olabilir mi?

  1. Ne de olsa donerci ciragi AHMEDINEJAD BUYUK USTA KANTINCI RTE yi beraber ORTADOGUYU nasil karistiracaklari uzerinde Fikir BIRLIGI uzerinde anlasmak ICIN ZIYARET EDIYOR ! Hadi HAYIRLISI bakalim BU isin SONU NE OLACAK !

    Posted by IZZET KAGARIN | 14 Aralık 2012, 5:59 pm

Yorumunuz

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s

RSS Hertür Kültür

  • Bixby tuşundan sonunda vazgeçildi 21 Eylül 2017
  • MİT ve polisten nefes kesen operasyon 21 Eylül 2017
  • Açık Öğretim Fakültesi (AÖF) kayıtları: Kayıt yenileme ne zaman başlıyor? | İkinci üniversite kayıtları 21 Eylül 2017
  • Diyarbakır'da büyük operasyon hazırlığı 21 Eylül 2017
  • Xiaomi Chiron Geekbench’te görüldü 21 Eylül 2017
  • Tuzla'da uyuşturucu operasyonu 21 Eylül 2017
  • Balık lokantası kül oldu 21 Eylül 2017

Stats